Algemeen Van het voormalige wierdedorp Heveskes, gelegen ten zuidoosten van Farmsum op het industriegebied van Delfzijl, resteert alleen een boerderij en de kerk. Nabij dit dorp was tot diep in de vorige eeuw het terrein te vinden van de voormalige Johanniter commanderij Oosterwierum. In 1476 was bij dit klooster gevoegd de commanderij Oosterwijtwerd, die vervolgens de status van een voorwerk kreeg. In 1583 was het klooster Oosterwierum geplunderd door Staatse troepen. Ingevolge het besluit van het gewestelijk bestuur uit 1610 werd het complex gesloopt. Op het kloosterterrein werden ‘vier groote boerenplaatsen’ gebouwd, waarvan één in juni 1806 door brandstichting in vlammen opging.
Exterieur De Hervormde kerk (bij Heveskes 204), is een eenbeukige recht gesloten kerk met westtoren. Het onderste deel van de toren is het oostelijke restant van een forse, rond 1200 gebouwde toren, die later overlangs is gespleten. Van de tegen de toren tussen 1250 en 1270 gebouwde eenbeukige romano-gotische kerk is de noordelijke schipmuur deels bewaard gebleven. Na oorlogsschade in 1584 heeft men de kerk tussen 1595 en 1604 verkort en versmald herbouwd. Het westfront van de toren en de vierkante opbouw met ingesnoerde naaldspits kwamen in 1778-1780 tot stand in opdracht van (kort daarop overleden) Lambertus Schotto Rengers en zijn weduwe douairière A.L. Rengers-Bentinck en zijn moeder, douairière M.B. Rengers-Tjarda van Starkenborch. De dertiende-eeuwse torenrest werd beklampt.
Interieur De fraai gesneden Lodewijk XV-preekstoel uit 1781, gemaakt door Abraham Bekenkamp verhuisde in 2007 naar de kerk van Engelbert. Aan de voorzijde van de kerk liggen diverse zerken, waarvan de oudste uit 1681 stamt.
Klik op een foto voor de diaserie
Bronnen Monumenten in Groningen (ISBN: 90-400-9258-3) Het Groninger Orgelbezit van Adorp tot Zijldijk (ISSN: 0-168-1893) Alle Middeleeuwse kerken van Harlingen tot Wilhelmshaven (ISBN: 978-90-330-0558-9)
